Wat is het patellofemoraal pijnsyndroom?
Patellofemoraal pijnsyndroom (PFPS) is een veelvoorkomende oorzaak van pijn aan de voorkant van de knie. Het komt vooral voor bij adolescenten en jongvolwassenen. De klachten ontstaan vaak tijdens sportactiviteiten waarbij veel wordt gerend en gesprongen. Hardlopers, met name beginnende lopers, ervaren het regelmatig.
PFPS wordt ook wel “theaterknie” genoemd. De pijn verergert namelijk bij lang zitten met gebogen knieën, zoals in een bioscoop of theater. Hoewel het vaker voorkomt bij jonge vrouwen, kan iedereen met deze klachten te maken krijgen.
Hoe werkt de knie en wat gaat er mis?
De knie bestaat uit het dijbeen, scheenbeen en de knieschijf (patella). De patella glijdt door een groeve in het bovenbeen wanneer je je knie buigt en strekt. De quadriceps, de grote spiergroep aan de voorzijde van je bovenbeen, zorgt voor deze beweging en geeft stabiliteit aan het kniegewricht.
Bij PFPS is er sprake van druk en irritatie in het gewricht tussen knieschijf en dijbeen. Dit begint vaak wanneer de patella niet mooi in het midden van de groeve blijft. De knieschijf beweegt dan te veel naar de buitenkant. Hierdoor raken de structuren rond de knieschijf overbelast en ontstaat pijn.
Mogelijke oorzaken van PFPS
Hoewel de precieze oorzaak niet altijd duidelijk is, spelen meerdere factoren een rol bij het ontstaan van PFPS:
- afwijkende stand van voet, knie of heup
- disbalans in de spieren rond heup en knie
- zwakte van de quadriceps
- verkorte of stijve structuren rond de patella
- te snelle opbouw van sportbelasting
- verkeerd looppatroon of onvoldoende stabiliteit
Het ontstaan van de klachten is dus vaak een combinatie van factoren. Daarom is een gericht onderzoek belangrijk om de juiste behandeling te starten.
Symptomen van PFPS
Bij PFPS heb je pijn aan de voorzijde van de knie. Meestal voel je dit rondom of achter de knieschijf. De pijn neemt toe bij activiteiten die de druk op de patella vergroten. Denk hierbij aan traplopen, hurken, knielen, fietsen met weerstand, hardlopen of lang zitten met gebogen knieën.
De pijn vermindert vaak zodra je de knie strekt of even rust neemt. Hoe heftig de klachten zijn, verschilt sterk per persoon.
Diagnose van PFPS
De diagnose wordt gesteld op basis van je verhaal en een lichamelijk onderzoek. De fysiotherapeut beoordeelt of je knieschijf goed door de groeve beweegt. Ook wordt gekeken naar spierkracht, stabiliteit en de stand van je heup, knie en voet. Andere knieaandoeningen worden eerst uitgesloten. Zo ontstaat een compleet beeld van de factoren die jouw klachten veroorzaken.
Hoe fysiotherapie helpt bij PFPS
Oefentherapie is de basis van de behandeling. Zodra duidelijk is wat de oorzaak is, passen we de oefeningen hierop aan.
Onze behandeling bestaat onder andere uit:
- stabilisatieoefeningen voor knie en heup
- gerichte versterking van de quadriceps
- training van heupspieren, die vaak zwak blijken
- mobilisaties om vastzittende gewrichten losser te maken
- rekoefeningen bij verkorte structuren
- taping om de patella tijdelijk beter te laten sporen
Daarnaast krijg je duidelijke adviezen voor de juiste belasting tijdens sport en dagelijks bewegen. Dit helpt om irritatie van het gewricht te verminderen.
PFPS bij hardlopers
Bij hardlopers besteden we extra aandacht aan looptechniek en opbouw van trainingsbelasting. Veel klachten ontstaan door te snel te starten of het hervatten van sport na een periode van rust. Met een rustige opbouw en een goede techniek verklein je de kans op terugkerende pijn.
Operaties worden bij PFPS zelden ingezet. De resultaten zijn vaak teleurstellend. Met de juiste oefentherapie zijn de klachten in de meeste gevallen goed te behandelen.
Expertise van FysioProf
Bij FysioProf combineren we moderne behandelmethoden met persoonlijke aandacht. Je krijgt begeleiding die past bij je niveau, doelen en belastbaarheid. Onze fysiotherapeuten zijn ervaren in het behandelen van knieklachten en sportblessures.
Wil je meer weten over andere knieklachten? Bekijk onze pagina aandoeningen.
Benieuwd naar wat onze praktijk nog meer biedt? Lees meer over onze specialisaties.
Wil je weten hoe fysiotherapie vergoed wordt? Bekijk dan tarieven en vergoeding.
Plan een afspraak
Ervaar je kniepijn tijdens sport of dagelijkse activiteiten? Wacht dan niet te lang. Een vroeg gestelde diagnose en gerichte training helpen je om snel en veilig weer pijnvrij te bewegen.
Neem contact op met FysioProf in Nijmegen. We helpen je graag vooruit.